Evo zašto ne bi trebalo da sušite odjeću na radijatorima, šta da radite ako nemate drugog izbora, ali i zašto ne treba često da palite mirišljave svjećice.
Ovo je doba godine kada volimo da se ušuškamo kod kuće, pored vatre, mirišljavih svijeća... Iako oboje zvuče primamljivo, polutanti koje proizvode predstavljaju rizika za disajne puteve.
Isto važi i za sušenje odjeće na radijatorima, što većina ljudi radi, a studije pokazuju da vlaga u vazduhu koja se tom prilikom stvara doprinosi pojavi buđi, što može da bude opasno po zdravlje.
Najvećem riziku izložena su djeca, sudeći prema ekspertu za prvu pomoć Emi Hemet, koja otkriva da su kod kuće grinje vodeći uzrok astme.
Sušenje odjeće na radijatorima
Medicinski eksperti već neko vrijeme upozoravaju na opasnost koju nosi sušenje odjeće na radijatorima. Jedna studija sprovedena u Škotskoj je utvrdila da 30 odsto vlage u kući dolazi od sušenja odjeće.
Problem je u tome što vlažan vazduh podstiče stvaranje buđi i potencijalno dovodi do gljivičnog stanja aspergiloze. Ovo stanje obično nije opasno, ali može da bude, posebno kod onih koji imaju astmu.
Aspergiloza može da bude potencijalno opasna po život kod onih koji imaju veoma slab imuni sistem, poput onih koji su se liječili od raka ili im je transplantiran organ, imaju neki zdravstveni problem sa plućima ili opstruktivnu plućnu bolest.
Može da izazove kašalj, nemogućnost normalnog disanja, umor, gubitak kilograma i iskašljavanje krvi. Ukoliko se ne tretira, buđ može da se proširi krvlju i stigne do bubrega ili mozga.
Dakle, najbolje je da veš sušite napolju ako je moguće, a u suprotnom – u prostoriji koja ima dobru ventilaciju ili koju ćete redovno da vjetrite. Dobra, ali skuplja opcija je i mašina za sušenje veša.
Mirišljave svijeće, štapići i osvježivači vazduha
Mnogi ljudi se opuštaju ušuškani kod kuće uz mirišljave svjećice. Međutim, stručnjaci kažu da bi trebalo da budete svesni opasnosti pošto svećice ostavljaju čestice poput isparljivih organskih jedinjenja (VOC), koje se lako pretvaraju u paru ili gas.
Ova jedinjenja se oslobađaju usled sagorevanja goriva, poput benzina, drveta, uglja, prirodnog gasa, kao i iz brojnih proizvoda kao što su cigarete i mirišljave svjećice.
Isparljiva organska jedinjenja su, prema brojnim studijama, okidač za astmu i pogoršavaju je kod dece i odraslih, ali i povećavaju rizik od srčanih bolesti. Udisanje ovih isparenja mogu da dovedu do iritacije očiju, nosa i grla, da uzrokuju poteškoće u disanju, mučninu i da oštete centralni nervni sistem.
Svjećice takođe ispuštaju formaldehid dok sagorevaju, polutant za koji je poznato da je štetan za zdravlja i klasifikovan je kancerogen.
Takođe, savjetuje se da ne palite više svećica ili mirišljavih štapića istovremeno, ali stručnjaci kažu da je povremena upotreba OK.
Ono što je zanimljivo i korisno je znati, neke kućne biljke poput geranijuma ili lavande uklanjaju formaldehid iz vazduha.
Sagorijevanje drveta ili uglja
Ništa ne čini da se zimi osećate tako ušuškano kao plamen vatre u koji gledate. Ipak, nije dobro da kod kuće imate otvoren plamen, kao na primjer u kaminima, jer sagorevanje drveta ili uglja oslobađa čestice koje mogu da dovedu do problema sa disanjem.
Dim koji se udiše prilikom sagorijevanja drveta sadrži najmanje pet kancerogenih hemikalija. Sagorevanje drveta i uglja oslobađa i ugljen-monoksid i može da dovede do trovanja, zbog čega je važno da se odžaci redovno čiste, kako se dim ne bi "vratio" u kuću.
Grinje
Grinje su okidač za astmatične napade u više od polovine slučajeva takvih napada. Zahvaljujući centralnom grejanju, grinje se zimi umnožavaju. Ovi mali organizmi žive u jastucima, dušecima, prekrivačima... a hrane se ćelijama mrtve kože. Dobra ventilacija, odnosno redovno provjetravanje mogu da smanje vlagu, koja pomaže grinjama da prežive.
