Sinod SPC: Obustaviti sporove

Sinod Srpske pravoslavne crkve je na sjednici "jednodušno i jednoglasno" odlučio da se obustave svi sporovi u vezi sa nedavnim zbivanjima u manastiru Visoki Dečani na Kosovu i Metohiji, saopštio je Sinod.

Kako je saopšteno poslije sjednice koja je trajala više od četiri sata, Sinod SPC je odlučio i da se obustave sve odluke u vezi sa tim dešavanjima, kao i sve ono što "može ugroziti misiju Srpske pravoslavne crkve u cjelini, a posebno na Kosovu i Metohiji".

"Ključne odluke o ovim i drugim gorućim pitanjima donijeće u dogledno vrijeme Sveti arhijerejski sabor SPC", saopšteno je iz SPC i navedeno da "episkop Artemije i njegovo sveštensvo i monaštvo i vjerni narod imaju solidarnost i podršku čitave naše crkve u svjedočenju Hristove ljubavi istine mira i pravde i svakog dobra".

Na proširenoj sjednici Sinoda SPC održanoj u Beogradu učestvovali su vladike Artemija i lipljanski Teodosije, kao i predstavnici Odbora Sabora za Kosovo i Metohiju.

Saopštenje Sinoda (crkvene vlade) podijeljeno je novinarima koji su čekali ishod sjednice ispred Patrijaršije

Vladika raško-prizrenski Artemije napustio je oko 13.20 zgradu Patrijaršije u Beogradu, ali nije želio da daje izjave za medije, već je novinarima ispred Patrijaršije samo kratko poručio:"Biće izdato saopštenje". Poslije vladike raško-prizrenskog zgradu je napustio mitropolit zagrebačko-ljubljanski Jovan ali ni on nije davao izjave novinarima.

Sporovi u raško-prizrenskoj eparhiji traju već duže vrijeme jer se episkop Artemije i vikarni episkop lipljanski Teodosije sukobljavaju oko pitanja obnove manastira srušenih i oštećenih u pogronu 2004.
godine. Sinod je na snednicu pozvao oba episkopa kako bi se raspravljalo o problemu u raško-prizrenskoj eparhiji.

Sukobe unutar te eparhije treba sagledati i kao "predigru" i svojevrsno odmneravanje snaga u Srpskoj pravoslavnoj crkvi uoči izbora budućeg patrijarha, objavila je "Politika".

Snednici su, pored Artemija, prisustvovali mitropolit Amfilohije, vladika žički Hrizostom, vladika bihaćko petrovački Hrizostom i vladika zvorničko-tuzlanski Vaslije, koji zamnenjuje odsutnog vladiku mileševskog Filareta. Filaret je odsutan jer je u posjeti Australiji.

Sinod SPC je u subotu održao vanrednu sjednicu i tom prilikom pozvao episkope Artemija i Teodosija da dođu na zasijedanje Sinoda SPC. Kako je tada navedeno na sajtu SPC, ta sjednica je održana povodom "nemilih događaja u manastiru Dečani izazvanih nepromisljenim odlukama episkopa raško-prizrenskog Artemija vezanim za episkopa lipljanskog Teodosija i protosinđela Savu Janjića, namjesnika dečanskog manastira".

Episkop raško-prizrenski Artemije je agenciji Beta rekao da je vikarnog episkopa Teodosija smijenio sa mjesta igumana manastira Visoki Dečani zbog nediscipline, ali nije želio da precizira o čemu je riječ.
Artemije i Teodosije su nedavno bili u sukobu zbog pitanja obnove srpskih manastira i crkava na Kosovu i Metohiji. Bratstvo manastira je u pismu upućenom Vladiki Artemiju izrazilo podršku upravi manastira - igumanu Teodosiju i njegovom zamjeniku ocu Savi Janjiću.

"Politika" cijelu priču o sukobu u raško-prizrenskoj eparhiji vezuje za izbor budućeg patrijarha i navodi da je jedan od glavnih kandidata za to mitropolit crnogorsko-primorski Amfilohije.

List dodaje da su se nedavno "pojedini krugovi iz vrha države" interesovali kakve šanse za novog poglavara SPC ima episkop australijsko-novozelandski Irinej (Dobrijević) koji "ima dobre veze u američkoj administraciji". "Problem je što episkop Irinej, za sada, ne ispunjava kanonske uslove za položaj patrijarha jer nema pet godina arhijerejske službe. Izabran je za episkopa u julu 2006. godine", navodi "Politika".

Dodaje se da u SPC postoji i takozvana bosanska struja čiji su mogući kandidati za patrijarha episkop banjalučki Jfrem i mitropolit dabrobosanski Nikolaj. "U patrijaršiji se često može čuti kako bi oni voljeli da novi 'duhovni vođa' srpskog naroda bude neko od mlađih episkopa. Tako se kao mogući kandidati spominju episkop zahumsko-hercegovački Grigorije i episkop braničevski Ignjatije", navodi list.

Međutim, "Politika" dodaje da se nikako ne smije zaboraviti ni episkop raško-prizrenski Artemije "koji se nameće kao predvodnik antiekumenističke struje u SPC-u koja se protivi izmjenama u služenju Svete liturgije".

Poglavar SPC bira se "apostolskim žrebom" između trojice kandidata koji su dobili najveći broj glasova na izbornom saboru. Patrijarh srpski Pavle je na liječenju na Vojno-medicinskoj akademiji od novembra 2007. godine.

Povodom sukoba vladike Artemije i vikarnog vladike lipljanskog Teodosija, list piše da je episkop raško-prizrenski poslednjih nekoliko godina "dežurna tema na Saboru". Zbog protivljenja da prihvati Memorandum o obnovi svetinja na Kosovu, vladika je umalo smijenjen na majskom Saboru SPC 2005. godine, kada se govorilo i o mogućnosti njegovog penzionisanja.

Dodaje se i da je, kako bi se našao povod za Artemijevu smenu, oformljena crkvena komisija koja je pod rukovodstvom episkopa Atanasija (Jevtića) 2006. godine istraživala finansijsko poslovanje u raško-prizrenskoj eparhiji.

"Svaki papir su pogledali. Posebno ih je zanimalo poslovanje eparhijske građevinske firme 'Rade neimar'. Ali, nisu ništa našli što kompromituje vladiku Artemija", rekao je za "Politiku" jedan izvor iz raško-prizrenske eparhije.
Eparhija raško-prizrenska: Pentagon protiv Artemija

Eparhija raško-prizrenska ocijenila je da se protiv vladike Artemija vodi medijska kampanja koordinisana "iz jednog centra".

"Jadni su pokušaji da se diskredituje ličnost vladike Artemija, ali usaglašenost tih pokušaja jasno govori o organizovanoj akciji koordinisanoj iz jednog centra", navodi se u saopštenju Eparhije.

Dodaje se da "vladika mora po direktivi Pentagona biti uklonjen", jer je jedini koji "direktno stoji na putu konačne otimačine naše teritorije i stvaranja mafijaško-banditske tvorevine velike Albanije".

Eparhija je navela da je vladika Artemije podnio tužbu protiv zemalja NATO koje su učestvovale u bombardovanju Srbije, ali da mu je naloženo da tužbu povuče.

U saopštenju se dodaje da je episkop raško-prizrenski odbio Memorandum o obnavljanju svetinja na Kosovu jer bi time "neposredno bila priznata" nezavisnost Kosova, ali da je Memorandum pod pritiskom nametnut i uz pomoć vikarnog episkopa Teodosija počelo njegovo sprovođenje.

Eparhija raško-prizrenska optužila je pojedine medije da objavljuju optužbe na račun vladike Artemija, ali ne i njegove odgovore na optužbe.

"Podlost ide dotle da vladiku Artemija prozivaju za posjedovanje dvije kuće. Očigledno nikoga ne interesuje to što su te kuće eparhiji Raško-prizrenskoj poklonili vjernici, ali je svakako bitno kako ta vijest zvuči jer ostavlja utisak da je te kuće vladika kupio", navodi se u saopštenju.

(agencije/MONDO)