Peter Mađar, bivši Orbanov saradnik, po svemu sudeći uspio je da sruši Orbanovu vlast koja je trajala 16 godina.
Prvi put nakon nekoliko godina, stranka mađarskog premijera Viktor Orbán suočava se s ozbiljnim gubicima na izborima, jer se, po svemu sudeći, birači okreću Peter Mađar, lideru centrističko-desne stranke Tisa.
Mađar je godinama bio lojalan Orbanu, obavljajući i funkciju zvaničnika za spoljne poslove u njegovoj administraciji od 2010. godine, prije nego što je 2024. napustio stranku Fides.
Stranka Tisa izrasla je u najjaču opozicionu snagu nakon izbora za Evropski parlament 2024. godine, a Mađar je kampanju gradio na borbi protiv korupcije, deblokadi sredstava Evropske unije i reformi zdravstvenog sistema.
Većina nezavisnih anketa uoči izbora pokazivala je njegovu prednost u odnosu na Orbana, iako je značajan broj birača ostajao neodlučan. Nezadovoljstvo građana dodatno je raslo zbog ekonomske stagnacije, rasta troškova života i jačanja uticaja oligarha bliskih vlasti.
Ko je Peter Mađar?
Mađarov nagli politički uspon započeo je početkom 2024. godine, nakon afere u koju je bila uključena tadašnja predsjednica Katalin Novák.
Odluka o pomilovanju osuđenog za pomaganje u zlostavljanju djece izazvala je snažan revolt javnosti.
Nakon tog skandala, Novák je podnijela ostavku, a iz politike se povukla i bivša ministarka pravosuđa Judit Varga, ujedno i Mađarova bivša supruga.
U tom trenutku, Mađar napušta sistem i u javnim istupima otkriva mehanizme moći i korupcije unutar vlasti, što mu donosi veliku pažnju i podršku.
Politički fenomen i kontroverze
Njegov politički uspon mnogi analitičari ocjenjuju kao presedan u mađarskoj politici, budući da je u kratkom roku uspio da mobiliše desetine hiljada građana na protestima protiv vlasti.
Ipak, njegov put prate i kontroverze. Mađar je nedavno isključio bivšu djevojku iz stranke i prijavio je policiji zbog navodne ucjene, tvrdeći da je tražila novac u zamjenu za neobjavljivanje kompromitujućih snimaka.
Bez obzira na izazove, jasno je da je Peter Mađar postao ključna figura nove političke realnosti u Mađarskoj i najveći izazov dugogodišnjoj vlasti Viktora Orbana.